Idealna prezentacja

Pomyśl sobie, że stajesz się autorem, reżyserem i jedynym aktorem spektaklu. Będzie ci lżej, jeśli potraktujesz to z dystansem, ale w chwilach podejrzanie dużego rozluźnienia warto przypomnieć sobie, że “umiejętność przekonywania ludzi stała się w świecie towarem, za który gotów jestem płacić więcej niż za jakikolwiek inny”. Tak mawiał miliarder John D. Rockefeller (1839-1937) i te słowa tylko zyskały dziś na znaczeniu. Miliarderów jest znacznie więcej niż w czasach Rockefellera i chyba warto być przygotowanym do ewentualnego spotkania.

Sztuka ćwiczenia

To proste: najpierw powiedz, co chcesz powiedzieć, potem to powiedz, a na końcu powiedz, co powiedziałeś.

Oto zestaw wskazówek, jak przygotować dobre wystąpienie.

I. Trudny wybór

  1. Prezentacja zwykle trwa określony czas, musisz zatem zdecydować się na omówienie tylko jednego zagadnienia wskazanego w wybranym przez siebie temacie.
  2. Wybierz materiały źródłowe, które posłużą ci do opracowania tematu. Mogą to być teksty literackie, filmy, obrazy itp. Skup się na dziełach, które cię interesują i o których będziesz mógł opowiadać z pasją. Unikaj korzystania z bryków, gdyż analizy w nich zawarte są zazwyczaj uproszczone i schematyczne.
  3. Czytając teksty, podkreślaj ważne fragmenty. Sporządzaj notatki. Wypisuj cytaty. Najlepiej, gdyby miały one charakter błyskotliwych sformułowań, spostrzeżeń. Pamiętaj, aby opisać każdą notatkę, wskazując książkę lub artykuł, z którego pochodzi.

II. Jak to pokazać?

  1. Oceń, czy wykorzystanie materiałów pomocniczych (zdjęć, reprodukcji obrazów, nagrań, fragmentów filmów, plansz z wykresami itp.) uatrakcyjni twoją prezentację.
  2. Przygotuj plan prezentacji (
  3. Pamiętaj, aby nie przesadzić z liczbą materiałów źródłowych. Ni

III. Schemat prezentacji

  1. Prezentacja, jak każde wystąpienie publiczne, powinna zawierać wstęp, rozwinięcie i zakończenie.
  2. Powinieneś zacząć od określenia problemu, który przedstawisz i argumentów, które przytoczysz, aby problem scharakteryzować.
  3. Zakończenie jest bardzo ważne z punktu widzenia wrażenia, jakie wywrzesz na słuchaczach. Ludzie bardzo często pamiętają najlepiej to, co usłyszeli na końcu. Zakończenie powinno płynnie wynikać z rozwinięcia, zawierać zwięźle i prosto podane wnioski.

IV. Trening

  1. Najpierw wystąp przed samym sobą. Gdy uznasz, że mówisz tyle, ile trzeba, powtórz to z zegarkiem w ręku. Kiedy już mieścisz się w czasie, nagraj swoje wystąpienie. Odtwarzając je, dostrzeżesz uchybienia. Najlepsze są jednak ćwiczenia przed publicznością. Nauczyciel, rodzice i znajomi mogą wskazać ci te elementy, które powinieneś poprawić. To też dobry sposób na pozbycie się tremy.
  2. W trakcie ćwiczeń może się okazać, że np. układ prezentacji jest niezrozumiały dla słuchaczy, materiały pomocnicze nieczytelne, a liczba wątków, jakie chcesz omówić, nie pozwala zmieścić się w limicie czasu. Wtedy trzeba ponownie przemyśleć plan prezentacji, poszukać dodatkowych materiałów.

UWAGA!
Fachowcy od nauki publicznych wystąpień twierdzą, że na przygotowanie jednej minuty udanej prezentacji trzeba poświęcić co najmniej godzinę. Pamiętaj, że jesteś debiutantem w tej dziedzinie i potrzeba ci będzie wielokrotnie więcej czasu, zapewne około czterech godzin.

Przez pięć minut możesz obrazem i dźwiękiem wyrazić więcej niż w godzinnym elaboracie.

Doskonalą radę dla młodych początku XXI wieku dał Alfred Tennyson, żyjący blisko 200 lat temu genialny angielski poeta, który powiedział: “Rzeczy, które się widzi, zdają się potężniejsze niż te, o których się słyszy”.

Uzupełnienie prezentacji o obrazy z komputera czy rzutnika wymaga dodatkowego wysiłku. Ale to się opłaci!

I. Zasady tworzenia prezentacji

  • Prezentacja musi być czytelna i estetyczna. Osiągniesz to, jeśli będziesz pamiętał, że: o tekst powinien być kontrastowy wobec tła; a tło powinno być jednolite, ciekawym rozwiązaniem jest użycie grafiki pozbawionej kontrastowych elementów, np. znak wodny;
  • do wykonania tekstu należy użyć czcionki o odpowiedniej wielkości i kształcie; dobrze prezentują się czcionki tzw. bezszeryfowe, np. Arial;
  • tekst na planszy nie powinien zajmować więcej niż 7 linii (ma to wpływ na wielkość czcionki), a każda linia powinna zawierać nie więcej niż 7 słów (reguła 7×7);
  • na jednym slajdzie można zamieścić najwyżej trzy grafiki;
  • cała prezentacja powinna mieć taką samą konwencję graficzną -jednakowe tło, kolorystykę liter, sposób wyróżnienia tytułów, nagłówków.

II. Problemy techniczne

Warto kilka dni przed maturą obejrzeć salę, w której będzie odbywało się wystapienie. Sprawdź, czy np. ustawienie monitora jest odpowiednie – padające wprost na ekran promienie słońca uczynią obraz nieczytelnym. Upewnij się, czy rzutnik pisma daje wystarczająco wyraźny obraz. Prezentację przygotujesz prawdopodobnie na innym komputerze niż ten, z którego będziesz korzystał podczas egzaminu. Zatem przed egzaminem:

  • upewnij się, że wszystkie niezbędne pliki związane z wystąpieniem, a nie włączone do pliku prezentacji (np. fragment)’ nagrań wideo, nagrań dźwiękowych) są w tym samym katalogu, co główny plik;
  • sprawdź, czy używane przez ciebie czcionki można odczytać na komputerze, który będzie służył do prezentacji;
  • przenieś na płytę CD lu dysk pzrenośny cały katalog zawierający prezentację i wszystkie niezbędne pliki, na wszelki wypadek zrób też kopię i zabierz ze sobą;
  • uruchom prezentację na komputerach zawierających różne wersje systemu operacyjnego oraz różne wersje użytego przez ciebie oprogramowania.
  • w przypadku witryny www obejrzyj ją w różnych rozdzielczościach ekranu.

Szóstka z zachowania

Już od progu będziesz obiektem obserwacji i ocen. Wejdź pewnym krokiem, uśmiechaj się i mów krótkimi zdaniami.

Jeśli wiesz już, co chcesz powiedzieć w czasie prezentacji, to pora na naukę sposobu, w jaki możesz to zaprezentować efektownie i efektywnie zarazem.

I. Przed prezentacją

Kto? Nie chodzi o nazwisko. Przedstawiając prezentację, wchodzimy w jakąś rolę. Na maturze masz wyglądać jak dobrze przygotowany, poważnie podchodzący do życia młody człowiek. Warto jednak spróbować pokazać się z innej, lepszej strony.

Do kogo? Zadbaj, by w wypowiedzi nie używać określeń slangowych i kolokwialnych. Możesz wpleść za to w swój wywód kilka specjalistycznych określeń i terminów. Oczywiście jeśli je rozumiesz i odpowiednio stosujesz!

II. W trakcie prezentacji

Zajmij wskazane miejsce. Jeśli w trakcie prezentacji usiądziesz wygodnie na krześle, nie zakładaj nogi na nogę itp.

  • W rękach możesz trzymać plan prezentacji (włóż go w foliową koszulkę i postaraj się nie zniszczyć kurczowym ściskaniem). Jeśli nie będziesz miał nic w rękach, połóż je swobodnie na kolanach, nie splataj dłoni, nie krzyżuj rąk na piersiach.
  • Gdy zdecydujesz się stać przy ekranie, na którym wyświetlisz swoją prezentację, stań przodem do słuchaczy, tylko czasem zwracaj się do ekranu, wskazując jakieś elementy. Wskaźnik (długopis, wskazówkę czy wskaźnik laserowy) trzymaj w ręce od strony ekranu. Drugą rękę opuść wzdłuż ciała (nie wkładaj jej do kieszeni!).
  • W trakcie wypowiedzi patrz na słuchaczy. Twoje spojrzenie powinno wędrować po twarzach wszystkich zebranych. Nie unikaj ich spojrzeń. Gdy dostrzeżesz zainteresowanie i sympatie któregoś z nich, do niego częściej kieruj swoją wypowiedź (nie mów jednak tylko do niego!). Przyjazny słuchacz poprawia samopoczucie prezentującego przez to jakość jego wystąpienia. Warto też się uśmiechać, bo to budzi sympatię.
  • Po zakończeniu  koniecznie podziękuj (nawet, jeśli uważasz, że prezentacja wyszła ci koszmarnie, a pytania były zbyt trudne).

Jeśli w swojej prezentacji opierasz się na własnych przemyśleniach, powinieneś często używać określeń: “uważam, moim zdaniem, sądzę, że…”. Gdy postanowiłeś powoływać się na opinie autorytetów (autorów wybranych przez ciebie opracowań), mów: “jak wskazuje prof. Bralczyk w swojej pracy pt. “Język na sprzedaż”.”.

Używaj krótkich zdań, stosuj raczej zdania twierdzące niż przeczące. Ogranicz używanie formy bezosobowej (np. sądzi się). Mów głośno i wyraźnie, unikaj westchnień, przerywników typu eee… yyy… Pamiętaj, że ludzie często budują swoje opinie o wartości i zawartości wypowiedzi na podstawie oceny tonu osoby mówiącej.

Ważne jest zachowanie rytmu wypowiedzi. Jeśli będziesz mówił za wolno, zanudzisz słuchaczy, zbyt szybkie przemawianie ich zdenerwuje i spowoduje, że nie nadążą za wątkiem. Twoje notowania w oczach komisji spadną, jeśli pod koniec wystąpienia zaczniesz przyspieszać i mnożyć słowa, by powiedzieć wszystko, co zaplanowałeś.

UWAGA!
10 rzeczy, których nie możesz robić w trakcie prezentacji:

  1. Nie mów do ekranu
  2. Nie odwracaj się tyłem do komisji
  3. Nic stawaj między ekranem a komisją
  4. Nie baw się wskaźnikiem
  5. Nie kiwaj się na nogach
  6. Nie wkładaj rąk do kieszeni
  7. Nie splataj dłoni na piersiach czy biodrach
  8. Nie przechadzaj się tam i z powrotem
  9. Nie unikaj spojrzeń członków komisji
  10. Nie zakrywaj ust i nie pocieraj nosa

Sposoby na stres

Potraktuj siebie jako eksperta od swojego stresu! Przypomnij sobie te sytuacje i to, co pomogło ci zredukować napięcie. Sporządź własną listę, a następnie uszereguj sposoby na stres od najskuteczniejszych do najmniej skutecznych. Sprawdź, czy na twojej liście eksperta jest aktywność fizyczna: aerobik, pływanie, rower. Osoby, które regularnie uprawiają ćwiczenia, są o połowę mniej narażone na działanie stresu! Dbaj o kontakty z bliskimi osobami. Rozmowa i ich wsparcie będą ci niezbędne. Jeśli jednak poziom stresu nie pozwala ci na efektywną naukę, a zaproponowane, metody są nieskuteczne, sięgnij po pomoc specjalisty. Nie eksperymentuj samodzielnie z lekami.

Artykuł pochodzi z “NEWSWEEKA”, 23.01.2005, Autorzy: Zdzisław Babicz, Artur Brzeziński, Anna Michatowska, Piotr Magnuszewski, Wioletta Kujawa, Olga Topolewska